Hoe stablecoins hun waarde proberen te behouden: mechanismen en risico’s

De cryptomarkt kent sterke koersschommelingen sinds Bitcoin werd verhandeld. Bij cryptoactiva zonder inwisselrecht voor een onderliggende waarde wordt de marktprijs beïnvloed door aanbod, vraag, sentiment, gebeurtenissen, gebruik en andere factoren. Ook dekking door activa neemt het koersrisico niet automatisch weg.

Die bewegingen bieden kansen op winst, maar ook risico op verlies. Bij koersdalingen verkopen sommige gebruikers voor fiatgeld, terwijl anderen hun bezit aanhouden. Koersherstel is niet gegarandeerd, en onmiddellijk verkopen is niet voor iedere belegger de enige keuze.

Stablecoins zijn ontwikkeld als alternatief dat een relatief stabiele waarde ten opzichte van een referentie nastreeft. Ze proberen schommelingen te beperken, maar zijn er niet immuun voor. De marktprijs kan afwijken van de beoogde koppeling.

Wat zijn stablecoins?

Een stablecoin is een digitale token die is ontworpen om een referentiewaarde te volgen, doorgaans een valuta zoals de Amerikaanse dollar. Er bestaan verschillende mechanismen om die koppeling, of peg, te ondersteunen. Dat garandeert niet dat vraag, sentiment en marktstress geen invloed hebben. Net als andere cryptoactiva kunnen stablecoins gebruikmaken van blockchaintechnologie.

Stablecoins kunnen op ondersteunende netwerken worden gebruikt voor betalingen en internationale overboekingen. Snelheid, kosten en definitieve afwikkeling hangen af van het netwerk en de dienst. Niet iedere betaling is onmiddellijk voltooid of absoluut onomkeerbaar. Sommige uitgevers kunnen bovendien bepaalde tokens bevriezen.

Sommige gebruikers beperken ermee hun blootstelling aan koersbewegingen van bijvoorbeeld bitcoin zonder het crypto-ecosysteem te verlaten. Een deel van de cryptogemeenschap stapt bij koersdalingen over op stablecoins in plaats van direct geld naar een bankrekening over te maken. Daarmee verandert het soort risico: afhankelijkheid van de uitgever, reserves, inwisselbaarheid, technologie en het behoud van de koppeling blijft bestaan.

Hoe werken stablecoins?

De mechanismen verschillen. Sommige tokens hebben reserves in fiatvaluta, andere gebruiken crypto als onderpand of volgen een grondstof zoals goud. Er bestaan ook ontwerpen met algoritmen en economische prikkels, met of zonder gedeeltelijk onderpand.

Een token die goud of een ander actief volgt, heeft daarmee nog geen stabiele dollarprijs. Hieronder staan de verschillen tussen de benaderingen.

1. Stablecoins met reserves in fiatvaluta

Bij dit model beheert de uitgever de reserves en de uitgifte en inwisseling van tokens. De reserves hoeven niet uitsluitend uit contant geld op één rekening te bestaan: ze kunnen kasmiddelen en liquide activa in de referentievaluta bevatten. Kwaliteit, liquiditeit, afgescheiden bewaring en transparante rapportage zijn belangrijk.

Voor een token met een doelwaarde van één dollar is een eenvoudig voorbeeld een miljoen tokens met een miljoen dollar aan reserves. Inwisseling tegen één dollar, wanneer die volgens de voorwaarden beschikbaar is, helpt de koppeling te ondersteunen. Rechtstreekse toegang, minimumbedragen, kosten en verwerkingstijden kunnen verschillen.

De verhouding tussen reserves en tokens bepaalt de beurskoers niet mechanisch. Onvoldoende reserves of twijfel aan inwisseling kunnen de koers drukken, maar extra reserves maken de prijs niet automatisch hoger dan één dollar. Ook uitgifte, inwisseling, arbitrage, marktliquiditeit en vertrouwen spelen een rol. Bij reserverapporten tellen de reikwijdte en peildatum, niet alleen de belofte van de uitgever.

Voorbeelden uit de context van dit in 2022 verschenen artikel zijn Tether (USDT) en USD Coin (USDC), twee bekende dollarstablecoins, en Binance USD (BUSD). BUSD is een historisch voorbeeld: Paxos stopte op 21 februari 2023 met de uitgifte van nieuwe BUSD. Ranglijsten naar marktkapitalisatie veranderen door de tijd.

2. Stablecoins met crypto als onderpand

Deze modellen gebruiken één of meer cryptoactiva als onderpand. Omdat hun waarde schommelt, verlangt het protocol doorgaans meer onderpand dan de uitstaande stablecoinschuld. Een doel is uitgifte via smart contracts mogelijk maken. De mate van decentralisatie hangt echter af van bestuur, onderpand en andere onderdelen.

Gebruikers kunnen activa vastzetten in een onderpandpositie om stablecoins te creëren. Daalt de dekkingsratio onder de vastgestelde grens, dan kan liquidatie volgen; niet iedere kleine koersdaling leidt direct tot liquidatie. Om het volledige onderpand uit een open positie terug te halen, moeten gebruikers doorgaans de schuld en opgebouwde kosten voldoen. Bij liquidatie kan ook een boete gelden.

Een historisch voorbeeld is DAI uit het MakerDAO-ecosysteem, met een doelwaarde van één dollar. Het bestuur kan onderpandtypen en parameters wijzigen. Die doelwaarde garandeert niet dat de marktprijs altijd exact één dollar is.

Risico’s omvatten schommelend onderpand, netwerkdrukte, slecht verlopende liquidaties, fouten in smart contracts en problemen met prijsinformatie. Overdekking biedt een buffer, maar een scherpe daling kan het systeem nog steeds bedreigen. Niet ieder geaccepteerd onderpand heeft hetzelfde risicoprofiel.

3. Tokens met grondstoffen of andere activa als dekking

Een andere categorie bestaat uit grondstoftokens die soms samen met stablecoins worden besproken. Hun waarde volgt bijvoorbeeld goud, in plaats van noodzakelijkerwijs één dollar. Ook vastgoed en andere activa kunnen worden getokeniseerd, maar tokenisatie maakt een token op zichzelf nog geen stablecoin en garandeert geen liquiditeit of stabiele koers.

Bij tokens die een bepaalde hoeveelheid grondstof vertegenwoordigen, zijn eigendomsrechten, opslaglocatie, bewaarder, reservecontroles en inwisselvoorwaarden van belang. Fysieke activa kunnen verloren gaan of beschadigd raken, en ook de grondstofprijs zelf blijft bewegen.

PAX Gold (PAXG), uitgegeven door Paxos, is een voorbeeld van een goudtoken op Ethereum. Volgens de uitgever vertegenwoordigt elke token één fine troy ounce London Good Delivery-goud in door de LBMA geaccrediteerde kluizen in Londen. De dollarwaarde stijgt en daalt met goud; PAXG houdt geen koers van één dollar aan. Charles Cascarilla is medeoprichter van Paxos en was CEO bij de introductie van het product.

Venezuela’s Petro wordt eveneens genoemd in historische discussies over digitale activa die aan grondstoffen worden gekoppeld. De overheid introduceerde de token in 2018 en claimde dekking door olie en andere natuurlijke hulpbronnen. Die claim bewijst niet dat houders toegewezen olie kunnen opeisen. De Congressional Research Service beschreef het beperkte bewijs van algemeen gebruik en daadwerkelijke werking. Petro toont daarom niet aan dat oliereserves automatisch een betrouwbare stablecoin opleveren.

4. Algoritmische stablecoins

Algoritmische stablecoins proberen hun koppeling te behouden met softwarematige regels en economische prikkels. De ontwerpen verschillen in complexiteit, onderpand en decentralisatie.

Sommige ontwerpen veranderen het aanbod of laten gebruikers met een andere token wisselen om arbitrage te stimuleren. Er bestaan modellen zonder toereikende externe reserves en hybride modellen met gedeeltelijk onderpand. Een werkend algoritme maakt de marktprijs niet vanzelf constant.

Onder de doelprijs kan het mechanisme inwisseling of verbranding van tokens stimuleren; erboven kan extra uitgifte worden aangemoedigd. Het resultaat hangt af van deelnemers, liquiditeit, vraag en het vermogen om inwisselingen op te vangen. Minder aanbod garandeert geen terugkeer naar de doelprijs, en extra aanbod remt een stijging niet altijd voldoende.

Automatisering verwijdert het marktrisico niet en garandeert geen decentralisatie. Bij vertrouwensverlies kunnen verkopen en inwisselingen elkaar versterken en kan de waarde van een gekoppelde token dalen. Ook zonder conventioneel crypto-onderpand kan zo’n systeem zijn koppeling verliezen.

De vooruitzichten hangen af van het ontwerp en de weerbaarheid, niet uitsluitend van het etiket algoritmisch of centraal. Dit artikel verscheen voor het eerst begin 2022; de ondergang van TerraUSD in mei 2022 liet later zien dat automatische aanbodaanpassing geen stabiliteit garandeert. Ook stablecoins met reserves vergen beoordeling van de dekking en inwisselbaarheid.

Conclusie

Stablecoins kunnen nuttig zijn voor betalingen, handel en een tijdelijke overstap uit sterker schommelende cryptoactiva. Veel beurzen bieden handelsparen met stablecoins aan, maar het aanbod verschilt en omvat niet ieder actief op iedere beurs.

Elk ontwerp probeert op een andere manier een referentiewaarde te volgen. Begrip van die referentie, inwisseling, onderpand en mogelijke tekortkomingen is belangrijker dan alle stablecoins als risicoloze vermogensopslag te beschouwen.