Hongkong neemt nieuw vergunningenstelsel voor cryptobeurzen aan, met start in juni 2023

De wetgevende raad van Hongkong nam op 7 december 2022 wijzigingen aan in de verordening tegen witwassen en terrorismefinanciering, AMLO. Daarmee werd een nieuw vergunningenstelsel ingevoerd voor het exploiteren van een beurs voor virtuele activa. De aanvankelijk voorgestelde ingangsdatum was 1 maart 2023, maar de inwerkingtreding werd verschoven naar 1 juni 2023. Een circulaire van de Hong Kong Monetary Authority beschreef de wijzigingen en de voorbereidingstijd. De datum van 1 juni gold voor het nieuwe stelsel; de vergunningplicht moest worden beoordeeld volgens het wettelijke toepassingsgebied en de overgangsregelingen. Niet alle soorten cryptodiensten vielen daarmee automatisch onder dezelfde eisen.

De Financial Action Task Force (FATF) hanteert een ruimere internationale definitie van aanbieders van diensten rond virtuele activa, of VASP’s. Het gaat om natuurlijke personen en rechtspersonen die niet al elders onder de aanbevelingen vallen en die beroepsmatig voor of namens anderen een of meer van de volgende activiteiten verrichten:

• het omwisselen van virtuele activa en reguliere valuta;
• het omwisselen van verschillende soorten virtuele activa;
• overdracht van virtuele activa;
• het bewaren of beheren van virtuele activa of instrumenten waarmee daarover controle kan worden uitgeoefend; en
• het deelnemen aan en aanbieden van financiële diensten rond het aanbod of de verkoop van virtuele activa door een uitgever.

Hongkong was niet het enige gebied dat vergunningvereisten voor VASP’s aankondigde. De Cubaanse centrale bank kondigde in april 2022 een stelsel aan voor het uitgeven van VASP-licenties.

Cryptoregulering en gebruik in Hongkong

Het nieuwe stelsel wees op de wens om de sector binnen een gereguleerd kader te ontwikkelen. Het betekende geen algemene afschaffing van beschermingsmaatregelen of onmiddellijke toelating van alle cryptohandel door particuliere beleggers. In oktober 2022 werd aangekondigd dat de SFC een raadpleging over hun toegang zou houden. Retail verwijst hier naar particuliere beleggers, niet naar detailhandel in winkels.

Het nieuwe AMLO-stelsel was gericht op beurzen voor virtuele activa binnen het wettelijke toepassingsgebied, onder meer bij bedrijfsactiviteiten in Hongkong en actieve marketing aan beleggers daar. De Securities and Futures Commission (SFC) zou toezicht houden, met eisen aan geschiktheid, cliëntenonderzoek, administratie en beleggersbescherming. Het stelsel classificeerde niet alle virtuele activa juridisch als grondstoffen. Interne beheersing, informatieverstrekking en inspecties moesten eveneens worden beoordeeld volgens de toepasselijke regels.

De SFC introduceerde in 2019 een vrijwillig kader voor gecentraliseerde platforms die handel in ten minste één token met het karakter van een effect aanboden. Daardoor konden zij onder het vergunningenstelsel van de effectenwetgeving vallen, mits ook aan de overige voorwaarden werd voldaan. De vergunninghoudende beurzen mochten destijds alleen professionele beleggers bedienen. Voor een individuele belegger was een portefeuille van ten minste acht miljoen Hongkongse dollar, destijds ongeveer één miljoen Amerikaanse dollar, een relevant wettelijk vermogenscriterium. Ervaring alleen was geen alternatief waarmee aan die vermogenseis werd voldaan. Het nieuwe AMLO-stelsel moest ook platforms omvatten die in tokens zonder effectenkarakter handelden.

Het cryptobeleid van Hongkong verschilde van de strenge regels op het Chinese vasteland. Tijdens de FinTech-week publiceerden de autoriteiten op 31 oktober 2022 een beleidsverklaring over virtuele activa. Het verantwoordelijke departement was het Financial Services and the Treasury Bureau, het bureau voor financiële diensten en de schatkist, en niet een kredietbureau. De verklaring verwelkomde internationale vernieuwers en beschreef samenwerking met financiële toezichthouders om verantwoorde en duurzame ontwikkeling te bevorderen: “Als internationaal financieel centrum staat Hongkong open voor de wereldwijde gemeenschap van vernieuwers die zich met virtuele activa bezighouden. De overheid werkt samen met financiële toezichthouders aan een omgeving die de duurzame en verantwoorde ontwikkeling van deze sector in Hongkong ondersteunt.”

De auteur meende dat het Hongkongse kader later als voorbeeld voor andere rechtsgebieden zou kunnen dienen. Dat was een beoordeling van de mogelijke toekomstige betekenis, geen garantie dat het een internationaal sjabloon zou worden of alle beleggingen veilig zou maken.