IMF wil “controle” over crypto in plaats van een algeheel verbod

Begin maart 2023 is er discussie over de houding van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) tegenover cryptovaluta. IMF-directeur Kristalina Georgieva zei dat een verbod een optie moet blijven, terwijl de organisatie vooral aan een regelgevend kader werkt. Tijdens dezelfde bijeenkomst sprak zij afzonderlijk over meningsverschillen over de herstructurering van schulden van kwetsbare economieën. Die schuldendiscussie staat los van de vraag hoe crypto moet worden gereguleerd.

Een artikel van Bloomberg beschrijft het werk aan een kader voor particuliere cryptovaluta, waarbij ook de Financial Stability Board en de Bank for International Settlements betrokken zijn. De bredere discussie gaat over de verhouding tussen regulering, gerichte beperkingen en een mogelijk verbod.

Een ander rapport van Yahoo Finance beschrijft zorgen van het IMF over het omzeilen van kapitaalcontroles met cryptovaluta. Het IMF raadt landen ook af om cryptoactiva de status van officiële munt of wettig betaalmiddel te geven. Dat betekent niet dat ieder gebruik ervan verboden moet worden.

Rapporten van andere bronnen suggereren dat het IMF meer geïnteresseerd is in het reguleren van cryptocurrencies dan in een algeheel verbod. Een artikel van de South China Morning Post beschrijft bijvoorbeeld het verzoek van India aan het IMF en de Financial Stability Board om gezamenlijk een technisch document over cryptoactiva op te stellen. Daarmee wil India een gecoördineerd en breed beleidskader ondersteunen. Een algeheel verbod is niet noodzakelijk de effectiefste manier om de risico’s te beheersen.

Het IMF werkt aan effectief beleid voor cryptoactiva. Op 8 februari 2023 besprak het uitvoerend bestuur het document “Elements of Effective Policies for Crypto Assets”; de organisatie publiceerde hierover op 23 februari een verklaring. Het document biedt lidstaten richtlijnen voor een passende beleidsreactie op cryptoactiva. Het classificeert activa aan de hand van hun kenmerken, bespreekt mogelijke voordelen en risico’s en behandelt onder meer financiële stabiliteit, consumenten- en beleggersbescherming en het tegengaan van witwassen en terrorismefinanciering (AML/CFT). De bestuurders beschouwden strenge verboden niet als de beste eerste optie, maar lieten gerichte beperkingen toe; enkele bestuurders wilden een algeheel verbod niet uitsluiten.

Het IMF werkt daarnaast met landen en andere organisaties aan een internationale aanpak. India, dat in 2023 het G20-voorzitterschap bekleedt, heeft het IMF en de Financial Stability Board gevraagd samen een technisch document over cryptoactiva te maken als basis voor gecoördineerd beleid.

Het ontwikkelen van effectief beleid en regelgeving lijkt dus centraal te staan. Het IMF wil onder meer de stabiliteit van het financiële stelsel beschermen en risico’s voor monetair beleid, kapitaalstromen en beleggers beperken. In mijn lezing betekent dit dat de organisatie meer toezicht wil op de gevolgen van deze technologie.

Tegelijk kan de onderliggende blockchaintechnologie toepassingen hebben die transparantie en controleerbaarheid van financiële transacties vergroten. Dat is geen garantie tegen corruptie of fraude. Naar mijn mening moet regelgeving ruimte laten om zulke toepassingen te ontwikkelen, terwijl zij de risico’s van cryptoactiva beperkt.

Sommigen beweren dat de gedecentraliseerde aard van cryptocurrencies een van hun grootste sterktes is en dat te veel controle deze eigenschap kan ondermijnen. Mijn zorg is dat het verlangen van het IMF naar controle over cryptocurrencies kan leiden tot te restrictieve regelgeving die innovatie en groei in de sector belemmert. Naast het verlies van innovatie wil ik een paar andere punten aanhalen die ik tegenkwam bij het lezen van gerelateerde nieuwsartikelen.

1. Het gebruik van de term “digitaal geld” Tijdens de  G20‑financeministersvergaderingen in Bengaluru, India, zei IMF-directeur Kristalina Georgieva dat zij voorstander was van regulering van de wereld van digitaal geld. Naar mijn mening is het nuttiger om ongedekte cryptovaluta als cryptoactiva aan te duiden. “Digitaal geld” is een bredere term: ook een digitaal dollarsaldo kan daaronder vallen. Het gebruik van die term betekent op zichzelf niet dat het IMF crypto als wettig betaalmiddel erkent.
2. Een CBDC verschilt van particuliere cryptovaluta In berichtgeving over haar Bloomberg-interview van 27 februari maakte Georgieva onderscheid tussen door de staat uitgegeven digitale centralebankvaluta, particulier uitgegeven cryptoactiva en stablecoins. Dat onderscheid verdient uitleg. Een CBDC is een digitale vordering op de centrale bank; particuliere cryptovaluta en stablecoins hebben een andere uitgever en een ander risicoprofiel. Sommige technische bouwstenen kunnen overeenkomen, maar de juridische en monetaire positie verschilt.
3. Wat betekent “volledig gedekt”? Georgieva maakte in hetzelfde interview onderscheid tussen volledig gedekte stablecoins en speculatieve, ongedekte cryptoactiva. Naar mijn mening moet duidelijk zijn wat “volledig gedekt” inhoudt: welke reserves bestaan er, hoe liquide zijn die en welke aanspraak heeft de houder? Een stablecoin kan bijvoorbeeld worden gedekt door contanten, kortlopende staatsobligaties of andere activa, in plaats van uitsluitend door bankbiljetten of banksaldi. Tether publiceerde destijds uitsplitsingen van zijn reserves en onafhankelijke attestaties; die informatie neemt niet alle vragen over kwaliteit, risico en inwisselbaarheid weg. Ook Canadese regelgevers gaven aan dat stablecoins of de bijbehorende constructies effecten en/of derivaten kunnen zijn. Dit was geen uniforme definitieve classificatie van iedere fiatgedekte stablecoin. De samenstelling van de reserves en de rechten van houders verdienen daarom afzonderlijke beoordeling.
4. Een CBDC is geen particulier uitgegeven stablecoin Een CBDC is digitaal centralebankgeld. Een stablecoin wordt doorgaans particulier uitgegeven en probeert een vaste waarde te volgen, bijvoorbeeld die van de dollar of goud. Het Verenigd Koninkrijk onderzoekt in 2023 een digitale pond. Volgens de plaatsvervangend gouverneur van de Bank of England vergt dit een meerjarig ontwikkeltraject. De Bank of England en het ministerie van Financiën hadden nog niet besloten tot invoering; de vroegst mogelijke introductie lag in de tweede helft van het decennium. De consultatie ging specifiek over een retail-CBDC voor huishoudens en bedrijven. Onderzoek naar wholesale-toepassingen voor financiële instellingen is een afzonderlijk onderwerp; het ontwerp hangt af van de beoogde gebruikers en functies.

Het IMF kan duidelijk zijn over al deze termen, maar ik wil benadrukken dat de uitwisseling en het gebruik van woorden in interviews consistent moet zijn om misverstanden te voorkomen.

Terug bij het hoofdonderwerp: de lijn van het IMF legt de nadruk op een breed beleids- en toezichtskader, zonder beperkingen of verboden in alle omstandigheden uit te sluiten. Mijn zorg blijft hoe dat kader risico’s kan beperken zonder nuttige innovatie onnodig te belemmeren.

Wie krijgt uiteindelijk de zeggenschap?

Het debat over de rol van cryptocurrencies in het wereldwijde financiële systeem zal naar verwachting nog enige tijd voortduren.