De metaverse zal het bankwezen veranderen. Maar hoe zit het met frauderisico’s?

Banken en financiële dienstverleners hebben een digitale transformatie doorgemaakt. De metaverse kan volgens dit opiniestuk uit juni 2022 nieuwe uitdagingen rond regelgeving en naleving meebrengen, waaronder identiteitsfraude. 

 Door Glenn Fratangelo, destijds wereldwijd hoofd marketing voor fraude- en authenticatiebeheer bij NICE Actimize. 

Digitale transformatie heeft de weg vrijgemaakt voor een mogelijke volgende technologische omwenteling in de banksector: de metaverse. Gebruikers worden er voorgesteld als driedimensionale avatars en communiceren met elkaar, producten en hun omgeving in virtuele werelden, bijvoorbeeld met augmented reality (AR) of virtual reality (VR). Het voelt als sciencefiction die werkelijkheid wordt. Hoewel sommigen geen toepassingen zien voor banken en andere financiële dienstverleners, heeft de verschuiving naar digitale diensten tijdens de pandemie nieuwe mogelijkheden geopend. De uitwisseling van geld en diensten in zo’n virtueel ecosysteem kan zowel kansen als uitdagingen opleveren, ook buiten de financiële sector. 

Bankieren en betalen in de metaverse 

Sinds het begin van de pandemie is een aanpak waarin digitale dienstverlening vooropstaat belangrijk voor financiële dienstverleners. Zij staan onder druk om consumenten sterk gepersonaliseerde digitale diensten en interacties te bieden. De opkomst van de metaverse kan het vooruitzicht van een volledig digitaal betalingslandschap dichterbij brengen. In de visie van de auteur kan gedecentraliseerde financiering een belangrijke rol spelen in die infrastructuur, met blockchain en cryptovaluta als middelen om transacties en betalingen binnen de metaverse te ondersteunen. 

Financiële dienstverleners kunnen zich in de metaverse vestigen en hun bestaande financiële systemen verbinden met de virtuele economie. Mogelijkheden zijn virtuele bankfilialen, deelname aan betalingen en kredietverlening in virtuele omgevingen, fintechdiensten koppelen aan virtuele ervaringen, internationale geldovermakingen verbeteren en financiering aanbieden aan ontwikkelaars van de metaverse. 

De auteur beschouwde de metaverse in 2022 als een logische volgende stap voor de financiële sector, voortbouwend op de digitalisering tijdens de pandemie. Hij verwees naar een Deloitte-onderzoek uit 2021 over online bankieren, waaruit volgens zijn beschrijving bleek dat slechts 23% van de respondenten van plan was na de pandemie weer in een bankfiliaal te bankieren. Hij zag dit als een aanwijzing voor de vraag naar digitale mogelijkheden in het dagelijks leven. Tegelijkertijd brengt de metaverse uitdagingen rond naleving en fraude mee en zal de ontwikkeling aandacht van toezichthouders vragen. 

De identiteitsvraag in de metaverse 

Een ander aandachtspunt voor financiële dienstverleners is identiteit. Bij een bredere toepassing van de metaverse en de bijbehorende diensten zijn digitale identiteiten nodig waarmee gebruikers hun identiteit kunnen aantonen, hun privacy kunnen beschermen en de toegang tot hun virtuele bezittingen kunnen beheren. 

In de fysieke wereld kan iemands gezicht helpen bij identiteitscontrole, maar een avatar kan elke vorm of elk uiterlijk aannemen. Consumenten en organisaties moeten daarom kunnen vertrouwen op identiteitsbewijzen en op de bescherming en controle van gevoelige gegevens, zeker wanneer voorheen gesloten ecosystemen, zoals bepaalde spelplatforms, met elkaar verbonden raken. 

Fraude, phishing en witwassen vormen al grote uitdagingen in een wereld waarin digitale diensten vooropstaan en kunnen ook in de metaverse belangrijke problemen worden. AR- en VR-technologie kunnen veel persoonsgegevens verzamelen. Het gebruik van meerdere identiteiten, bijvoorbeeld verschillende avatars voor afzonderlijke situaties, maakt identiteitscontrole nog complexer. 

Een mogelijke aanpak is zelfbeheerde digitale identiteit, ook wel Self-Sovereign Identity (SSI). Daarbij krijgt de gebruiker meer controle over identiteitsgegevens en het delen van digitale bewijsstukken. Blockchain kan deel uitmaken van zo’n oplossing, en biometrie kan worden gebruikt bij verificatie. Zo kan meer zeggenschap van het platform naar de gebruiker verschuiven. Met geschikte verifieerbare bewijsstukken en technieken voor selectieve gegevensverstrekking kunnen bepaalde kenmerken worden gecontroleerd zonder alle onderliggende persoonsgegevens te delen. 

Verder met de metaverse 

Het betalingslandschap blijft veranderen. Financiële dienstverleners moeten zich daarop voorbereiden en kunnen een actieve rol spelen in een metaversegemeenschap. Zoals organisaties zich moesten voorbereiden op nieuwe technologieën zoals AI en snel moesten reageren op de pandemie, betoogt de auteur dat zij ook hun strategie moeten aanpassen aan de versnelling die hij voor de metaverse in het daaropvolgende decennium voorzag.