MSCI bevriest wijzigingen in indexen voor Turkse aandelen vanwege zorgen over de handel

MSCI Inc. (MSCI ) Op 15 oktober 2026 voerde MSCI met onmiddellijke ingang en tot nader order een bevriezing in van bepaalde indexgerelateerde wijzigingen voor Turkse aandelen. Het bedrijf verklaarde dat meer tijd nodig is om te beoordelen of de maatregelen van de Turkse autoriteiten de structurele verbeteringen opleveren die internationale institutionele beleggers noodzakelijk achten.

Volgens de tussentijdse behandeling die wordt beschreven in het nieuwsbericht voor beleggers van MSCI, zal het bedrijf geen verhogingen doorvoeren van Foreign Inclusion Factors (FIF) of het aantal aandelen (NOS) voor Turkse aandelen, geen aandelen toevoegen aan de MSCI Turkey Investable Market Index (IMI) en geen aandelen overzetten naar indexen voor een hogere omvangscategorie. De bevriezing geldt voor wijzigingen die voortvloeien uit indexbeoordelingen of bedrijfsgebeurtenissen.

MSCI zei dat het tijdens de MSCI-marktclassificatiebeoordeling van 2026 ernstige zorgen had gesignaleerd die institutionele beleggers hadden geuit over mogelijke gecoördineerde handel via fondsbelangen die nauw verbonden zijn met bepaalde kleinere beursgenoteerde bedrijven. Dit ondermijnt de betrouwbaarheid van schattingen van de free float en de integriteit van de markt. MSCI zei destijds dat het zou letten op tastbare en geloofwaardige vooruitgang, waaronder gedetailleerde en tijdige informatie over uiteindelijk belanghebbenden, doeltreffend toezicht en handhaving tegen gecoördineerde handelspraktijken, en een transparant, op regels gebaseerd kader voor het identificeren en behandelen van effecten met een structureel vertekende free float.

De Turkse autoriteiten hebben sindsdien onder meer een kader ingevoerd waarbij belangen van fondsen buiten de free float worden gehouden wanneer de uiteindelijk belanghebbende al is uitgesloten, aldus MSCI. Het bedrijf omschreef die stappen als eerste maatregelen en zei dat institutionele beleggers geloofwaardige en aanhoudende handhaving tegen gecoördineerde handel moeten zien, evenals openbaarmakingsnormen die onafhankelijke verificatie van de free float van Turkse effecten mogelijk maken. Beide moeten consequent op de hele markt worden toegepast. MSCI zei dat het marktdeelnemers feedback zal blijven vragen over het functioneren van de Turkse aandelenmarkt.

MSCI zei de Turkse aandelenmarkt nauwlettend te blijven volgen om te beoordelen hoe doeltreffend de regelwijzigingen en handhavingsmaatregelen zijn. Als er tegen juni 2027 onvoldoende vooruitgang zichtbaar is, zal het bedrijf aanvullende maatregelen overwegen. Daaronder valt overleg over een mogelijke herclassificatie van de MSCI Turkey Indexes: van Emerging Market naar Frontier Market of Standalone Market, aldus het bedrijf. De behandeling van de MSCI Turkey Indexes wordt opnieuw beoordeeld als onderdeel van de jaarlijkse marktclassificatiebeoordeling van MSCI voor 2027.

Marktclassificatiebeoordeling in juni

De bevriezing volgt op de resultaten van de MSCI-marktclassificatiebeoordeling van 2026, die op 23 juni 2026 werden gepubliceerd. In dat bericht zei MSCI dat internationale institutionele beleggers herhaaldelijk melding hadden gemaakt van mogelijke gecoördineerde handelspraktijken waarbij fondsbelangen betrokken waren die nauw verbonden zijn met bepaalde kleinere beursgenoteerde Turkse bedrijven. Hierdoor werden de schattingen van de free float kunstmatig opgedreven. MSCI verwees naar een besluit van de Turkse Kapitaalmarktraad (SPK), waarbij een kader werd ingevoerd om belangen van fondsen buiten de berekeningen van de beurs voor de free float te houden als de onderliggende uiteindelijk belanghebbenden al tot de uitgesloten partijen behoren. Ook zei MSCI dat marktdeelnemers de gevolgen van de aangepaste berekeningen in de praktijk wilden zien.

In het bericht van juni waarschuwde MSCI dat het mogelijk overleg zou starten over de passende behandeling van Turkije en de daarvoor in aanmerking komende effecten als er tegen de MSCI-indexbeoordeling van november 2026 onvoldoende tastbare en geloofwaardige vooruitgang zichtbaar was op de Turkse markt.

‘Het MSCI-kader voor marktclassificatie bepaalt of een markt ontwikkeld, opkomend of frontier is, op basis van de toegankelijkheid en beleggingsmogelijkheden die internationale institutionele beleggers daadwerkelijk ervaren… Wanneer de markttoegang of de ervaringen verslechteren, vereist ons kader dat we resoluut optreden’, zei Raman Aylur Subramanian, hoofd Marktclassificatie en Taxonomieën, in het bericht van juni.

Bevindingen over toegankelijkheid

In het MSCI-rapport over de wereldwijde markttoegankelijkheid van 2026, gepubliceerd in juni 2026, verlaagde MSCI de beoordeling van Turkije voor het criterium informatiestroom van ‘+’ naar ‘-’. Als reden noemde MSCI de beperkte transparantie van aandeelhoudersstructuren en gecoördineerde handelspraktijken die een goede prijsvorming ondermijnen. Ook merkte het bedrijf op dat gedetailleerde informatie over de aandelenmarkt niet altijd in het Engels wordt gepubliceerd. Volgens het rapport zijn in Turkije vergelijkbare praktijken waargenomen als in Indonesië, met name bij beursgenoteerde smallcapbedrijven. Deze problemen kunnen de prijsvorming verstoren en de volatiliteit vergroten. Bij de beoordeling van de informatiestroom kijkt MSCI negatief naar praktijken die uiteindelijk belanghebbenden verhullen of de gerapporteerde free float vertekenen, waaronder aanwijzingen voor gecoördineerde handel. Die praktijken verminderen de transparantie en veroorzaken verstoringen in marktprocessen.

In de jaarlijkse beoordeling van de markttoegankelijkheid wordt elke markt getoetst aan vijf criteria: openheid voor buitenlands eigendom, gemak waarmee kapitaal in en uit het land kan stromen, doeltreffendheid van het operationele kader, beschikbaarheid van beleggingsinstrumenten en stabiliteit van het institutionele kader. De analyse in het rapport is gebaseerd op gegevens en marktomstandigheden per 31 mei 2026.

In het rapport staat dat Borsa Istanbul op 2 maart 2026 opnieuw een marktbreed verbod op shortselling invoerde voor alle effecten die aan de Turkse markt zijn genoteerd, en dat het verbod meerdere keren is verlengd. „Regelmatige wijzigingen van de regels en het voortdurend opleggen van beperkingen zijn geen wenselijke kenmerken van een goed functionerend kader voor shortselling”, aldus het rapport.

In het rapport werden ook andere bevindingen over Turkije genoemd: informatie over bedrijven is niet altijd gemakkelijk in het Engels beschikbaar; de autoriteiten hebben meerdere keren ingegrepen om de werking van de valutamarkt te beperken, onder meer door de afwikkeling van sommige valutatransacties uit te stellen; nominee-status bestaat niet en omnibusstructuren zijn niet beschikbaar; effectenleningen zijn beperkt tot bepaalde effecten; en beperkingen op het gebruik van beursgegevens hebben geleid tot een beperkt aanbod van beleggingsinstrumenten. Het rapport waarschuwde ook dat overheidsingrijpen twijfel kan doen rijzen over de stabiliteit van het institutionele kader van het land.

Daarnaast merkte het rapport op dat Borsa Istanbul in januari 2026 testomgevingen voor end-to-endtests heeft geopend ter voorbereiding op een mogelijke overgang naar een afwikkelingscyclus van T+1. Alle marktpartijen moeten hun voorbereidingen uiterlijk op 31 december 2026 afronden, maar er is nog geen datum voor de invoering bevestigd.