Bitcoin ve Litecoin: aralarındaki farklar neler?

Bitcoin ile Litecoin arasındaki farkları anlamak, kullanım alanlarını karşılaştırmayı kolaylaştırır. Bitcoin merkeziyetsiz kripto paralara öncülük ederken Litecoin, bazı tasarım ilkelerini devralıp blok aralığını ve madencilik algoritmasını değiştirdi.

Bitcoin Nedir?

Bitcoin’in teknik belgesi 2008’de yayımlandı, ağı ise 2009’da çalışmaya başladı. Satoshi Nakamoto, aynı parayı birden fazla kez harcamaya çalışma anlamındaki çift harcama sorununa bir çözüm sundu. Düğümler imzaları denetler ve daha önce harcanmış işlem girdilerini reddeder; uzlaşı, en fazla birikimli işe sahip geçerli zinciri izler. Zaman damgaları blokların sıralanmasına yardımcı olur, ancak tek başlarına eşzamanlı iki girişimi engellemez. Onaylar arttıkça zincirin yeniden düzenlenmesi riski azalır.

Litecoin Nedir?

O dönemde Google’da çalışan Charlie Lee, Bitcoin’den ilham alarak Litecoin’i geliştirdi. Bitcoin ile doğrudan rekabet etmekten çok tamamlayıcı bir rol hedefledi: Batman’in yanında Robin. Kendi benzetmesine göre Bitcoin altınsa Litecoin gümüştü.

Litecoin’in ilk bloğu 7 Ekim 2011 tarihlidir. Proje 9 Ekim’de duyuruldu; kod, ağın 13 Ekim’deki başlangıcından önce erişime açılmıştı. İstemci, Bitcoin Core kodundan türemiştir. Bu bir yazılım çatallanmasıdır; mevcut Bitcoin zincirinin bölünmesi değildir. Bitcoin ortalama on dakikada bir blok hedefler. Tarihsel 1 MB sınırı temel veriler içindir; SegWit ile toplam sınır dört milyon blok ağırlığı birimi olarak ifade edilir.

Litecoin ortalama 2,5 dakikada bir blok hedefler. Bu süre, her ödemenin tam 2,5 dakika içinde kesinleşeceği anlamına gelmez. Saniyede yaklaşık 28 işlem tahmini, işlemlerin boyutuna da bağlıdır. Azami arz Bitcoin’de 21 milyon BTC, Litecoin’de bunun dört katı olan 84 milyon LTC’dir.

Konsensüs Mekanizmaları

İki ağ da iş kanıtı kullanır. Bitcoin madencileri, blok başlığının hedef değerden küçük bir özetini bulmak için SHA-256 hesaplamalarını tekrarlar. SHA, Secure Hash Algorithm anlamına gelir; çözülen bir cebir denklemi değildir. Bulunan bloğu ağ düğümlerinin doğrulaması gerekir. Madencinin geliri, yeni çıkarılan coinlerden oluşan blok sübvansiyonunu ve işlem ücretlerini kapsar.

2022’de Bitcoin blok sübvansiyonu 6,25 BTC idi. 20 Nisan 2024’teki yarılanmadan bu yana 3,125 BTC’dir. İşlem ücretleri mevcut bitcoinleri aktarır; yeni para yaratmaz. Ağ ortalama on dakikalık blok aralığını hedefler ve zorluğu her 2.016 blokta ayarlar. Değişen, SHA-256 algoritması değil özet için belirlenen hedef değerdir. Daha düşük hedef, ortalama daha fazla deneme gerektirir.

Bitcoin’in başlangıçtaki blok sübvansiyonu 50 BTC idi. Her 210.000 blokta, yaklaşık dört yılda bir yarıya iner. Litecoin’de bu aralık 840.000 bloktur ve yine yaklaşık dört yıla karşılık gelir. 2022’de geçerli olan 12,5 LTC, 2 Ağustos 2023’te 6,25 LTC’ye düştü. Belirleyici olan sabit takvim tarihi değil blok yüksekliğidir.

Litecoin’in Scrypt iş kanıtı

Litecoin, daha fazla bellek gerektiren Scrypt algoritmasını kullanır. Başlangıçtaki amaç, özel donanımın avantajını sınırlamaktı. Daha sonra Scrypt için de ASIC cihazları geliştirildi ve verimli madencilik özel donanıma dayanmaya başladı. İstemcinin grafik arayüzünde de değişiklikler vardır; bunlar madencilik algoritmasını veya cihazların üretim maliyetini belirlemez.

Paylaşılan Güncellemeler

Bitcoin ve Litecoin bazı tasarım ilkelerini paylaşır ve Segregated Witness, yani SegWit gibi ortak iyileştirmeler benimsemiştir. İmzalar dahil tanık verileri, geleneksel işlem kimliğinde kullanılan bölümden ayrılıp ayrı bir yapı olarak işlenir. Veriler silinmez; işlem biçimi ve kapasitenin hesaplanma şekli değişir.

SegWit, BIP141 ile önerildi. 21 Temmuz 2017’de BIP91 desteğinin kilitlenmesi daha sonraki etkinleştirmeyi destekledi; SegWit’in kendisinin etkinleştirilmesi değildi. Bitcoin’de SegWit, 24 Ağustos 2017’de 481.824 numaralı blokta etkinleşti.

Litecoin üzerinde erken bir Lightning gösterimi

Litecoin, SegWit’i Mayıs 2017’de Bitcoin’den önce etkinleştirdi ve Lightning Network’ün erken bir gösteriminde de kullanıldı. Bu ikinci katman protokolü, her bir ödemenin ana zincire yazılmasını gerektirmeyen ödeme kanallarıyla ağın yükünü azaltır. Litecoin Foundation’ın aktardığına göre Christian Decker, 11 Mayıs 2017’de Zürih’ten San Francisco’ya bir saniyeden kısa sürede 0,00000001 LTC gönderdi. Bu gösterim, tüm ödemeler için aynı hızın garantisi değildir.

Fiyatların ilişkisi

İki varlığın fiyatları birlikte hareket edebilir, ancak bu her zaman gerçekleşmez. Kullanımları ve işlem alışkanlıkları da farklılık gösterir. Makalede atıf yapılan piyasa analizi, Litecoin’in Bitcoin fiyat hareketlerinden önce hareket ettiği bazı tarihsel örnekleri anlatır. Bunlar gelecekteki fiyatı tahmin etmeyi sağlayan bir kural değildir. Bitcoin yaygın olarak değer saklama aracı kabul edilir; bu, gelecekteki değerini garanti etmez.

Ağ Büyümesi

Bitcoin ve Litecoin zaman içinde pazarlarını ve kullanıcı topluluklarını genişletti. Bitcoin’i destekleyen birçok borsa ve ödeme hizmeti Litecoin’i de sunarak tamamlayıcı rolünü güçlendirir. Bunlar ayrı ağlardır; transferlerde doğru coin ve desteklenen ağ seçilmelidir.

Litecoin (LTC) ve Bitcoin (BTC) Nereden Satın Alınır?

Aşağıdaki platformlar BTC ve LTC sunar. Kullanılabilen hizmetler ikamet yerine bağlıdır.

Uphold — BTC, LTC ve başka kripto paralar almak isteyen ABD sakinleri için bir seçenek. Kayıt ve kimlik doğrulamasından sonra emir önizlemesi, satın almadan önce fiyatı ve ücretleri gösterir. New York ve Kanada’da hizmet verilmez; Almanya, Hollanda ve başka bazı ülkelerde yeni hesap açılamaz.

Uphold risk uyarısı: Koşullar geçerlidir. Kripto varlıkların fiyatları çok oynaktır. Sermayeniz risk altındadır. Yatırdığınız paranın tamamını kaybetmeye hazır değilseniz yatırım yapmayın. Bu yüksek riskli bir yatırımdır; işler ters giderse korunmayı beklemeyin.

Kraken — 2011’de kurulmuş bir borsadır. Önceki tanıtımlarda dokuz milyondan fazla kullanıcı ve üç aylık dönemde 207 milyar doları aşan işlem hacmi belirtiliyordu. Standart uygulaması basit alımlar için uygundur; Kraken Pro, alım satım için emir defteri sunar.

Kraken, Avustralya, Kanada ve Avrupa dahil birçok bölgede BTC ve LTC işlemleri sunar. Şirket daha önce 190’dan fazla ülkede bulunduğunu belirtmişti; yerel koşullar farklıdır. ABD sakinleri de platformu kullanabilir (New York ve Maine hariç).

Bitcoin mi Litecoin mi: hangisi daha uygun?

Seçim kullanım amacına bağlıdır. Bitcoin, öncü olmasının sağladığı tanınırlığa ve geniş bir kullanıcı topluluğuna sahiptir; Litecoin’in farklarından biri daha kısa ortalama blok aralığıdır. Ortak kod kökeni, tüm özelliklerin veya madencilik koşullarının aynı olduğu anlamına gelmez. LTC’nin birim fiyatının düşük olması değerinin altında olduğunu kanıtlamaz; Bitcoin de kesirler halinde alınabilir. Bazı yatırımcılar iki varlığı da tutar, ancak fiyat artışı veya değerin korunması garanti değildir.

Daha fazla bilgi için Bitcoin’e Yatırım ve Litecoin’e Yatırım rehberlerimizi okuyabilirsiniz.